Mide Kanseri: Belirtileri, Tanısı ve Tedavisi – Mersin'de Tıbbi Onkoloji

Mide kanseri nedir?

Mide kanserlerinin büyük çoğunluğu adenokarsinomdur. Tümör midenin üst bölümünde, yemek borusuyla birleşim yerine yakın (kardiya) ya da midenin alt bölümlerinde yerleşebilir; yerleşim yeri hem belirtileri hem de cerrahi yaklaşımı etkiler [3].

Mide kanserine ne sebep olur? Risk faktörleri

En önemli risk faktörlerinden biri, mide iç yüzeyinde uzun süreli iltihaba yol açan Helicobacter pylori enfeksiyonudur [1]. Tuzlu, tütsülenmiş veya uygun koşullarda saklanmamış gıdalardan zengin, sebze-meyveden fakir beslenme ve sigara da riski artırır. Atrofik gastrit, ailede mide kanseri öyküsü ve kalıtsal diffüz mide kanseri ya da Lynch sendromu gibi kalıtsal durumlar diğer risk etkenleridir [1][2].

Mide kanseri ne kadar yaygındır?

Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre mide kanseri, 2024 yılında yaklaşık 1 milyon yeni olguyla dünyada en sık görülen kanserler arasındadır ve kansere bağlı ölüm nedenleri arasında da ilk beşte yer almaktadır [4].

Mide kanserinin belirtileri nelerdir?

• Geçmeyen hazımsızlık, midede yanma veya ağrı
• Az yemekle çabuk doyma, iştahsızlık
• Bulantı, kusma
• Yutma güçlüğü (özellikle üst mide tümörlerinde)
• Açıklanamayan kilo kaybı, siyah dışkı, kansızlık

Erken evrede belirtiler hafif ve belirsiz olabilir; uzun süren sindirim şikâyetlerinde endoskopik değerlendirme önemlidir [2].

Mide kanseri nasıl teşhis edilir?

Tanı, üst gastrointestinal endoskopi sırasında alınan biyopsiyle konur. Evreleme amacıyla toraks-batın BT, gerektiğinde endoskopik ultrason ve PET-BT kullanılır; lokal ileri hastalıkta karın zarı yayılımını değerlendirmek için tanısal laparoskopi önerilebilir [3].

Biyobelirteç testleri

İleri evre hastalıkta tümör dokusunda HER2, PD-L1 (CPS), MSI/MMR ve Claudin 18.2 durumunun belirlenmesi, akıllı ilaç ve immünoterapi seçimini doğrudan etkiler [3][5].

Mide kanseri nasıl tedavi edilir?

Tedavi; evre, tümörün yerleşimi ve biyobelirteç sonuçlarına göre planlanır. Doç. Dr. Ali Oğul, hasta dosyalarını genel cerrahi, gastroenteroloji, radyoloji ve patoloji uzmanlarıyla birlikte multidisipliner tümör konseyinde değerlendirmeyi esas alır.

Erken ve lokalize hastalık

Çok erken evre seçilmiş tümörler endoskopik olarak çıkarılabilir. Lokalize hastalıkta standart yaklaşım, ameliyat öncesi ve sonrası uygulanan kemoterapi (perioperatif FLOT protokolü gibi) ile birlikte lenf nodu diseksiyonunu içeren gastrektomidir [3][6].

İleri evre hastalık

Temel tedavi platin ve florourasil içeren kemoterapidir. HER2 pozitif tümörlerde trastuzumab kemoterapiye eklenir. HER2 negatif ve PD-L1 ifadesi olan tümörlerde nivolumab veya pembrolizumab gibi immünoterapi ilaçları kemoterapiyle birlikte kullanılabilir. Claudin 18.2 pozitif tümörlerde zolbetuksimab bir seçenektir. Sonraki basamaklarda ramusirumab (paklitaksel ile birlikte) veya HER2 pozitif hastalıkta trastuzumab derukstekan gibi antikor-ilaç konjugatları değerlendirilebilir [3][5].

Bu kanser türüyle ilgili FDA, TİTCK ve SGK gelişmeleri: Mide Kanseri: Güncel Gelişmeler

Tedavi sürecinde yan etkiler ve izlem

Kemoterapiye bağlı yorgunluk, bulantı ve kan değerlerinde düşme görülebilir. Mide ameliyatı sonrasında az ve sık beslenme, beslenme uzmanı desteği ve B12 vitamini ile demir düzeylerinin izlenmesi önemlidir. Tedavi sonrasında düzenli muayene, kan tetkikleri ve görüntüleme ile takip yapılır.

Mide kanseri önlenebilir mi?

H. pylori enfeksiyonunun tanınıp tedavi edilmesi, tuzlu ve tütsülenmiş gıdaların azaltılması, sebze-meyve tüketiminin artırılması ve sigaranın bırakılması riski azaltabilir [1][2]. Ailesel risk taşıyan kişilerde endoskopik izlem ve genetik danışmanlık gündeme gelebilir.